Số liệu kiểm kê khí nhà kính cần chuẩn bị: checklist cho kỳ 2027

Để lập báo cáo kiểm kê khí nhà kính Mẫu 06 nộp trước 31/3/2027, cơ sở cần chuẩn bị số liệu hoạt động theo tháng của năm 2025 và 2026. Có 4 nhóm hồ sơ. (1) Hồ sơ pháp lý và ranh giới cơ sở. (2) Số liệu năng lượng: điện mua, nhiên liệu đốt. (3) Số liệu quá trình sản xuất, môi chất lạnh, nước thải, chất thải. (4) Tài liệu chứng minh độ tin cậy: hóa đơn, sổ kho, biên bản kiểm định đồng hồ. Thiếu nhóm 4 là lý do hay gặp nhất khiến báo cáo bị yêu cầu bổ sung.

Bài này là danh mục hồ sơ, sắp theo đúng các mục của Mẫu 06 Phụ lục II Nghị định 06/2022/NĐ-CP (bản hợp nhất 112/2026/VBHN-NĐ-BNNMT). Mỗi mục ghi rõ ai trong nhà máy thường giữ số liệu. Bạn có thể giao việc cho từng phòng ngay trong tháng 11–12/2026. Các bước kiểm kê đầy đủ có trong bài quy trình kiểm kê khí nhà kính 8 bước. Cập nhật: 13/11/2026.

Cần số liệu của năm nào, chi tiết đến mức nào?

Báo cáo kiểm kê cấp cơ sở lập hai năm một lần và gồm kết quả của hai năm liền kề năm nộp (điểm e khoản 1 Điều 11 Nghị định 06). Kỳ nộp trước 31/3/2027 vì vậy cần số liệu năm 2025 và 2026. Số liệu năm 2026 chỉ chốt được sau khi có hóa đơn tháng 12. Nghĩa là còn khoảng 3 tháng để tổng hợp, tính và ký báo cáo. Đây là lý do nên gom xong số liệu năm 2025 ngay trong năm 2026.

Nên lấy số liệu theo tháng, không chỉ tổng năm. Có ba lý do:

• Đối chiếu được với hóa đơn và sổ kho từng tháng.
• Phát hiện được tháng thiếu hoặc nhập trùng.
• Dùng lại được cho kế hoạch giảm nhẹ phát thải và báo cáo CBAM nếu có xuất khẩu sang EU.

Yêu cầu chung với số liệu hoạt động là phải "đảm bảo tính liên tục, độ chính xác và tin cậy, có thể kiểm tra, so sánh và đánh giá" (điểm b khoản 1 Điều 11).

Bốn nhóm hồ sơ, sắp theo các mục của Mẫu 06

Nhóm 1: hồ sơ pháp lý và ranh giới cơ sở (Mẫu 06 mục I, II.1, II.2)

• Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giấy phép đầu tư, thông tin người đại diện theo pháp luật. Phòng hành chính thường giữ.
• Mã cơ sở và tên trong danh mục Quyết định 42/2026/QĐ-TTg. Tên cơ sở trên báo cáo nên khớp với danh mục. Tra mã theo tỉnh tại danh sách cơ sở QĐ 42.
• Sơ đồ mặt bằng, danh sách xưởng, kho, văn phòng trong ranh giới. Ghi rõ khu nào thuê ngoài, khu nào cho thuê lại.
• Danh mục thiết bị chính: lò hơi, lò nung, máy phát điện, xe nâng, xe tải nội bộ, hệ thống lạnh. Ghi kèm công suất và nhiên liệu dùng. Phòng kỹ thuật hoặc cơ điện thường giữ.
• Sơ đồ công nghệ và sản lượng sản phẩm chính theo tháng. Phòng sản xuất giữ. Sản lượng dùng để tính cường độ phát thải và kiểm tra số liệu có hợp lý không.

Nhóm 2: số liệu năng lượng (nguồn phát thải lớn nhất)

Ở hầu hết nhà máy, điện và nhiên liệu chiếm phần lớn phát thải. Nếu chỉ kịp làm kỹ một nhóm, hãy làm kỹ nhóm này.

• Điện mua từ lưới: hóa đơn tiền điện 24 tháng (01/2025–12/2026) của từng công tơ, kể cả công tơ phụ. Phòng kế toán và cơ điện giữ. Nếu có điện mặt trời áp mái, cần thêm số liệu sản lượng tự dùng. Hệ số lưới điện chọn theo năm số liệu, xem hệ số phát thải lưới điện Việt Nam.
• Nhiên liệu đốt tĩnh: than, dầu FO, DO, khí LPG, khí thiên nhiên, sinh khối cho lò hơi, lò nung, máy phát. Lấy theo phiếu xuất kho hoặc đồng hồ đo tiêu thụ, không lấy theo lượng mua. Phòng kho và vật tư giữ.
• Nhiên liệu cho phương tiện, thiết bị di động trong ranh giới: dầu cho xe nâng, xe tải nội bộ, máy xúc. Lấy từ sổ cấp phát nhiên liệu hoặc thẻ nhiên liệu.
• Nhiệt trị, thành phần nhiên liệu (nếu có): phiếu phân tích than, chứng thư chất lượng dầu. Có số liệu đo riêng thì sẽ chính xác hơn dùng hệ số mặc định. Bảng hệ số mặc định có trong hệ số phát thải nhiên liệu.

Giao việc gom số liệu cho đúng bộ phận

Nhóm 3: quá trình sản xuất, môi chất lạnh, nước thải, chất thải

• Nguyên liệu gây phát thải quá trình: đá vôi, clinker, chất trợ dung, điện cực, hóa chất. Cần lượng tiêu thụ và hàm lượng nếu có. Thường gặp ở xi măng, thép, hóa chất, thủy tinh, gốm sứ.
• Môi chất lạnh: danh sách điều hòa, chiller, kho lạnh và loại gas (R-22, R-410A, R-32, R-134a…). Cần lượng nạp bổ sung mỗi lần bảo trì, lấy từ biên bản của nhà thầu bảo trì. GWP từng loại gas có trong bảng GWP môi chất lạnh.
• Nước thải: lưu lượng xử lý theo tháng, COD đầu vào và đầu ra, công nghệ xử lý (kỵ khí hay hiếu khí). Lấy từ sổ vận hành trạm xử lý và kết quả quan trắc môi trường.
• Chất thải rắn: khối lượng theo loại và cách xử lý (đốt, chôn lấp, tái chế). Lấy từ chứng từ chất thải và hợp đồng với đơn vị thu gom.
• Bình chữa cháy CO₂, khí SF₆ trong tủ điện cao thế, nếu có: lượng nạp bổ sung.

Ngành nào có nguồn phát thải đặc thù nào, xem bài theo ngành trong kiểm kê khí nhà kính theo ngành.

Nhóm 4: tài liệu chứng minh độ tin cậy (Mẫu 06 mục II.4, III.4)

Mẫu 06 yêu cầu mô tả hệ thống dữ liệu của cơ sở, các hạn chế, và độ tin cậy, độ không chắc chắn của kết quả. Báo cáo chỉ có con số mà không có tài liệu đi kèm sẽ khó qua bước rà soát của UBND tỉnh. Nếu cơ sở thuộc diện được phân bổ hạn ngạch, báo cáo còn khó qua bước thẩm định. Cần lưu:

• Bản sao hóa đơn điện, hóa đơn mua nhiên liệu, phiếu xuất kho, chứng từ chất thải của 24 tháng.
• Biên bản kiểm định, hiệu chuẩn công tơ, lưu lượng kế, cân.
• Bảng phân công: ai thu thập, ai kiểm tra, ai duyệt từng loại số liệu.
• Ghi chú các tháng thiếu số liệu, cách ước tính bù và lý do.
• Nguồn và phiên bản hệ số phát thải, GWP đã dùng (AR5 hay AR6).

Còn khoảng 3 tháng sau khi chốt số liệu năm 2026

Lỗi thường gặp khi gom số liệu kiểm kê

1. Lấy lượng nhiên liệu mua thay vì lượng dùng. Tồn kho đầu kỳ và cuối kỳ làm lệch kết quả, nhất là với than và dầu.
2. Thiếu công tơ phụ hoặc khu thuê ngoài. Ranh giới trong báo cáo không khớp với hóa đơn điện.
3. Bỏ sót môi chất lạnh. Lượng gas nạp bổ sung nhỏ nhưng GWP cao, ví dụ R-410A. Tính ra có thể đáng kể.
4. Đổi đơn vị không ghi lại: lít sang tấn, kWh sang MWh, m³ khí sang GJ. Khi bị hỏi lại thì không truy được.
5. Để đến tháng 2–3/2027 mới bắt đầu. Lúc đó số liệu 2025 đã khó tìm, người phụ trách có thể đã nghỉ. Xem lịch từng tháng trong lộ trình kiểm kê đến 31/3/2027.

Tự gom số liệu, thuê dịch vụ hay dùng phần mềm?

Có ba cách làm, tùy nguồn lực của nhà máy:

• Tự làm bằng Excel hợp với cơ sở có ít nguồn phát thải và có người hiểu hệ số, GWP.
• Thuê tư vấn trọn gói hợp với cơ sở nhiều nguồn hoặc lần đầu làm.
• Dùng phần mềm hợp khi muốn đội nội bộ tự làm nhưng cần hệ số cập nhật, và xuất đúng Mẫu 06.

So sánh chi tiết có trong bài tự làm Excel, thuê tư vấn hay dùng phần mềm. Chi phí tham khảo có trong chi phí kiểm kê khí nhà kính. Khi đã có đủ số liệu, phần trình bày theo khung nhà nước xem mẫu báo cáo kiểm kê Mẫu 06. Bản Mẫu 06 trống để điền: tải Word hoặc tải PDF.

Câu hỏi thường gặp

Báo cáo kiểm kê nộp năm 2027 cần số liệu năm nào?

Năm 2025 và năm 2026. Báo cáo gồm kết quả của hai năm liền kề năm nộp, nộp UBND cấp tỉnh trước 31/3/2027.

Không có hóa đơn của vài tháng thì làm sao?

Xin bản sao từ nhà cung cấp, ví dụ điện lực hoặc đơn vị bán nhiên liệu. Nếu vẫn thiếu, ước tính theo sản lượng hoặc tháng tương đương, rồi ghi rõ cách ước tính và lý do trong mục độ tin cậy, độ không chắc chắn của Mẫu 06.

Có phải kiểm kê Phạm vi 3 (chuỗi cung ứng) không?

Không. Mẫu 06 theo Nghị định 06 tính các nguồn trong ranh giới cơ sở và điện mua vào. Phạm vi 3 chỉ cần khi khách hàng hoặc tiêu chuẩn tự nguyện yêu cầu, ví dụ ISO 14064-1 hay SBTi.

Ai trong nhà máy nên chịu trách nhiệm gom số liệu?

Nên có một đầu mối, thường từ phòng môi trường, an toàn hoặc cơ điện. Đầu mối này lấy số liệu từ kế toán (hóa đơn), kho (nhiên liệu), sản xuất (sản lượng) và nhà thầu bảo trì (môi chất lạnh). Ghi bảng phân công này vào hồ sơ để giải trình mục II.4 Mẫu 06.

Nguồn (kiểm tra 13/11/2026)

• Văn bản hợp nhất 112/2026/VBHN-NĐ-BNNMT ngày 03/11/2026 – Nghị định 06/2022/NĐ-CP: Điều 11 khoản 1 điểm b, c, e; khoản 4; Mẫu số 06 Phụ lục II.
• Nghị định 396/2026/NĐ-CP: không sửa Điều 11 và Mẫu 06 Phụ lục II.